علت برق داشتن بدنه وسایل برقی چیست؟ بررسی کامل علتها، خطرات و راهکارهای رفع مشکل
حتماً برای شما هم پیش آمده که هنگام لمس بدنه یخچال، ماشین لباسشویی، کولر آبی، اجاق گاز برقی یا حتی کیس کامپیوتر، یک برقگرفتگی خفیف یا حس سوزنسوزن شدن را تجربه کرده باشید. در چنین شرایطی اولین سؤال این است: علت برق داشتن بدنه وسایل برقی چیست؟ آیا این موضوع طبیعی است یا نشانه یک مشکل خطرناک در سیمکشی یا خود دستگاه؟
برق داشتن بدنه وسایل برقی موضوعی نیست که بتوان ساده از کنار آن گذشت. گاهی علت آن یک نشتی برق جزئی است، اما در بعضی مواقع میتواند نشانه خرابی عایق، نبود سیم ارت، اتصال بدنه یا مشکل جدی در سیستم برق ساختمان باشد. در این مقاله از برقینومن به زبان ساده و کاربردی بررسی میکنیم چرا بدنه وسایل برقی برق دارد، چه خطراتی ایجاد میکند و برای رفع آن چه اقداماتی باید انجام داد.
برق داشتن بدنه وسایل برقی یعنی چه؟
وقتی میگوییم بدنه یک وسیله برقی برق دارد، یعنی بخشی از جریان الکتریکی که باید فقط در مدار داخلی دستگاه حرکت کند، به بدنه فلزی یا بخشهای قابل لمس دستگاه منتقل شده است.
این حالت معمولاً در وسایلی بیشتر دیده میشود که بدنه فلزی دارند؛ مانند:
- یخچال و فریزر
- ماشین لباسشویی
- ماشین ظرفشویی
- کولر آبی
- آبگرمکن برقی
- اجاق گاز دارای فندک برقی
- کیس کامپیوتر
- پکیج برقی یا تجهیزات صنعتی
گاهی این برقگرفتگی بسیار خفیف است و فقط یک لرزش یا سوزش جزئی احساس میشود. اما گاهی ممکن است شدت آن خطرناک باشد و باعث برقگرفتگی جدی شود.
مهمترین علت برق داشتن بدنه وسایل برقی چیست؟
دلایل مختلفی میتواند باعث برقدار شدن بدنه وسایل برقی شود. در ادامه مهمترین علتها را بررسی میکنیم.
1. نبود سیم ارت یا اتصال زمین
یکی از اصلیترین دلایل برق داشتن بدنه وسایل برقی، نبود سیم ارت یا اتصال زمین است. سیم ارت وظیفه دارد جریان نشتی را به زمین منتقل کند تا هنگام لمس بدنه دستگاه، برق وارد بدن انسان نشود.
در بسیاری از ساختمانهای قدیمی در ایران، سیستم ارت بهدرستی اجرا نشده یا اصلاً وجود ندارد. به همین دلیل اگر دستگاه دچار نشتی برق شود، جریان روی بدنه باقی میماند.
چرا سیم ارت مهم است؟
سیم ارت مانند یک مسیر امن برای خروج جریان اضافی عمل میکند. اگر دستگاه شما نشتی برق داشته باشد، سیم ارت این جریان را به زمین منتقل میکند و از برقگرفتگی جلوگیری میکند.
وسایلی که حتماً به ارت نیاز دارند
- ماشین لباسشویی
- یخچال
- ظرفشویی
- کولر آبی
- پکیج
- تجهیزات صنعتی
- کامپیوتر و تجهیزات شبکه
اگر در خانه یا محل کار خود با مشکل برق داشتن بدنه دستگاهها روبهرو هستید، بهتر است حتماً از یک برقکار متخصص بخواهید سیستم ارت ساختمان را بررسی کند.
2. خرابی عایق سیمهای داخلی دستگاه
یکی دیگر از دلایل رایج برقدار شدن بدنه وسایل برقی، خرابی عایق سیمهای داخلی است. داخل هر وسیله برقی تعدادی سیم وجود دارد که جریان برق را به بخشهای مختلف دستگاه منتقل میکنند. اگر روکش این سیمها پوسیده، ذوب یا پاره شود، ممکن است سیم فاز با بدنه فلزی دستگاه تماس پیدا کند.
این اتفاق میتواند در اثر موارد زیر رخ دهد:
- فرسودگی دستگاه
- گرمای بیش از حد
- رطوبت
- ضربه خوردن دستگاه
- تعمیر غیراصولی
- استفاده از قطعات بیکیفیت
برای مثال، اگر سیم داخلی ماشین لباسشویی در اثر لرزش مداوم آسیب ببیند، احتمال اتصال بدنه افزایش پیدا میکند.
3. رطوبت و نفوذ آب به داخل دستگاه
رطوبت دشمن جدی تجهیزات الکتریکی است. وسایلی مانند ماشین لباسشویی، ظرفشویی، کولر آبی و پمپ آب بیشتر در معرض رطوبت قرار دارند. اگر آب یا بخار به بخشهای برقی دستگاه نفوذ کند، احتمال نشتی جریان و برقدار شدن بدنه زیاد میشود.
مثال کاربردی
در کولر آبی، موتور و پمپ آب در محیط مرطوب کار میکنند. اگر سیمکشی کولر استاندارد نباشد یا عایق سیمها آسیب دیده باشد، بدنه کولر میتواند برقدار شود. این موضوع مخصوصاً هنگام سرویس کولر بسیار خطرناک است.
نکته مهم:
قبل از هرگونه سرویس کولر، ماشین لباسشویی یا وسایل برقی مرطوب، حتماً برق دستگاه را از فیوز قطع کنید.
4. خرابی دوشاخه، پریز یا کابل برق
گاهی مشکل از خود وسیله برقی نیست، بلکه از دوشاخه، پریز، سیم رابط یا کابل برق است. استفاده از کابلهای بیکیفیت، چندراهیهای غیراستاندارد و پریزهای فرسوده میتواند باعث نشتی برق یا اتصال نادرست شود.
مواردی که باید بررسی شوند:
- لق بودن پریز
- شکستگی دوشاخه
- داغ شدن کابل برق
- استفاده از سیم رابط نازک
- چندراهیهای بیکیفیت
- نبود اتصال ارت در پریز
در فروشگاه برقینومن میتوانید انواع تجهیزات برقی استاندارد مانند محافظ برق، چندراهی، کابل، پریز و تجهیزات ایمنی برق را بررسی و انتخاب کنید تا احتمال بروز چنین مشکلاتی کمتر شود.
5. اتصال فاز به بدنه دستگاه
یکی از خطرناکترین حالتها زمانی است که سیم فاز مستقیماً به بدنه دستگاه متصل شود. در این حالت اگر شخص بدنه وسیله را لمس کند، احتمال برقگرفتگی شدید وجود دارد.
این مشکل معمولاً به دلایل زیر ایجاد میشود:
- خرابی سیمکشی داخلی
- تعمیر اشتباه دستگاه
- سوختگی قطعات داخلی
- نفوذ آب
- استفاده از قطعات غیراستاندارد
اگر هنگام لمس بدنه دستگاه برقگرفتگی شدید احساس کردید، بلافاصله استفاده از وسیله را متوقف کنید و دوشاخه را از برق بکشید. سپس از یک تعمیرکار یا برقکار متخصص کمک بگیرید.
6. استفاده نکردن از کلید محافظ جان
کلید محافظ جان یا RCCB/RCD یکی از مهمترین تجهیزات ایمنی برق ساختمان است. این کلید در صورت تشخیص نشتی جریان، برق مدار را قطع میکند و از برقگرفتگی جلوگیری میکند.
مزایای کلید محافظ جان
- کاهش خطر برقگرفتگی
- قطع سریع برق در زمان نشتی جریان
- افزایش ایمنی خانه و محل کار
- محافظت از افراد در محیطهای مرطوب
- کاهش احتمال آتشسوزی ناشی از برق
اگر در ساختمان شما کلید محافظ جان نصب نشده، پیشنهاد میشود حتماً برای نصب آن اقدام کنید. برای انتخاب مدل مناسب کلید محافظ جان میتوانید از محصولات و مشاوره فروش برقینومن استفاده کنید.
برق داشتن بدنه یخچال به چه دلیل است؟
یکی از جستجوهای پرتکرار کاربران، برق داشتن بدنه یخچال است. این مشکل معمولاً به یکی از دلایل زیر اتفاق میافتد:
- نبود سیم ارت
- خرابی کمپرسور
- آسیبدیدگی سیمکشی داخلی
- رطوبت پشت یخچال
- مشکل در پریز یا دوشاخه
اگر برق بدنه یخچال خفیف است، باز هم نباید نادیده گرفته شود. چون یخچال دائماً به برق متصل است و در صورت وجود نشتی، خطر برقگرفتگی یا آسیب به قطعات داخلی وجود دارد.
هنگام خرید تجهیزات برقی به چه نکاتی توجه کنیم؟
برای جلوگیری از مشکلاتی مثل برق داشتن بدنه وسایل برقی، هنگام خرید تجهیزات برقی باید به کیفیت و استاندارد بودن محصول توجه کنید.
نکات مهم خرید
- محصول دارای استاندارد باشد
- از برند معتبر خرید کنید
- سیم و کابل ضخامت مناسب داشته باشد
- پریز و دوشاخه کیفیت ساخت خوبی داشته باشند
- محافظ برق متناسب با توان دستگاه انتخاب شود
- برای وسایل پرمصرف از تجهیزات ضعیف استفاده نکنید
در برقینومن میتوانید انواع تجهیزات برقی مناسب برای خانه، محل کار و پروژههای ساختمانی را مشاهده کنید و با انتخاب درست، ایمنی برق محیط خود را افزایش دهید.
مشاوره خرید تجهیزات ایمنی برق از برقینومن
اگر بدنه وسایل برقی منزل یا محل کارتان برق دارد و نمیدانید مشکل از سیمکشی، نبود ارت، محافظ برق یا خود دستگاه است، بهتر است قبل از خرید یا تعویض تجهیزات، با کارشناسان فروش مشورت کنید.
کارشناسان برقینومن میتوانند در انتخاب تجهیزات مناسب مانند محافظ برق، کلید محافظ جان، سیم و کابل، پریز ارتدار و سایر لوازم الکتریکی به شما کمک کنند.
برای دریافت مشاوره فروش با شماره زیر تماس بگیرید:
📞 09390691520
با یک انتخاب درست، میتوانید هم از وسایل برقی خود محافظت کنید و هم امنیت خانه و محل کارتان را بالاتر ببرید.
جدیدترین محصولات
فیوز مینیاتوری 32 آمپر
قیمت 355 تومان
فیوز مینیاتوری 25 آمپر
قیمت 355 تومان
فیوز مینیاتوری 16 آمپر
قیمت 355 تومان
کلید لمسی دو پل گیلسا مدل plus (فریم لس / گلد و سیلور براق)
قیمت 4.000 تومان
